Aandachtspunten en valkuilen

Voor een deel zijn deze arbeidsrisico’s vergelijkbaar met die bij de ‘traditionele’ manier van werken. Denk aan onderwerpen als inrichting van de werkplek, beeldschermwerk en de hoeveelheid werk. De grotere vrijheid die werknemers ervaren bij de inrichting van hun werk kan de kans op (sommige) werkgerelateerde klachten verkleinen. Maar toch moet je oppassen voor een aantal (nieuwe) risico’s op de volgende terreinen:

Inrichting van de werkplek en werkhouding

Wanneer je overal en altijd kunt werken en daarbij geen goede werkplek hebt, bestaat de kans op lichamelijke klachten. Langdurig beeldschermwerk is onprettig, ongezond en onveilig. Daarbij vergroot intensief gebruik van laptops de kans op lichamelijke klachten. Aan de andere kant stimuleert flexibel werken je om je werkzaamheden vaker af te wisselen en dat verkleint juist weer de kans op klachten. Het gaat hier niet om nieuwe klachten; ook in de reguliere werksetting komen ze voor. Je werkgever heeft er alleen minder zicht op.

Organisatie van werk

Ook werkdruk is geen nieuw risico bij HNW, maar het manifesteert zich wel op een andere wijze. Het altijd bereikbaar zijn kan je namelijk een gevoel van onbegrensdheid geven. Het idee om altijd en overal te kunnen werken, kan betekenen dat je niet meer loskomt van je werk en onvoldoende rust neemt. Voor een leidinggevende is deze situatie minder snel te herkennen omdat het direct contact beperkter is. Je kunt bij HNW ook (meer) moeite hebben je werk goed te plannen en te structureren.

Organisatiecultuur

Bij HNW sturen leidinggevenden op resultaten; waar en wanneer je je werkzaamheden verricht, is flexibel. Door het aansturen op resultaat in plaats van op aanwezigheid, kan een prestatiecultuur ontstaan waarbij niet iedereen zich prettig voelt. Je kunt verhoogde werkstress ervaren of in het uiterste geval een burn-out krijgen. In deze cultuur willen medewerkers aan elkaar laten zien dat ze hard werken en welke resultaten ze boeken en stellen ze elkaar daar voortdurend van op de hoogte. Dat kan leiden tot een informatieovervloed.

Relaties tussen werknemers en organisatie

Binnen HNW is het minder vanzelfsprekend waar en wanneer mensen elkaar treffen. Als hier onvoldoende aandacht voor is, kan dit leiden tot:

• Minder sociale contacten. Medewerkers verliezen bijvoorbeeld het zicht op het wel en wee van collega’s en vieren geen verjaardagen meer. Daarnaast kan het een effect hebben op het functioneren doordat je minder vaak overleg hebt met collega’s. Ook hulp vragen is dan lastiger. Dit zou tot psychische klachten kunnen leiden.
• Minder betrokkenheid van medewerkers bij de organisatie. Dit kan vervolgens de samenwerking (nog meer) beperken. Doordat het zicht op de organisatie ontbreekt, heb je als werknemer mogelijk ook minder ontwikkelingsmogelijkheden.
• Relationele conflicten (met leiding en/of collega’s) door de andere manier van communiceren. Het op afstand met elkaar communiceren vereist andere omgangsvormen dan directe persoonlijke communicatie. Als medewerkers hier niet goed mee omgaan, kan dit leiden tot misverstanden en mogelijke conflicten.